ÇOCUK RESMİ

Bir kare çizmiştin,

üstüne bir üçgen,

onun da üstüne (kenara) iki çizgi ve duman-

tamamlanmıştı

EV.

İnanamaz insan,

aslında nelere ihtiyacı

olmadığına.

-Reiner Kunze

(Türkçesi: H.T.)

Söyleşi: Hilmi Tezgör

"Açık Radyo’dan önce de Vertigo vardı. Yıl 1993, bir arkadaşın davetiyle önce küçük ve yerel, sonra da medyatik bir radyoda Vertigo’yu yapmıştım. Türkiye’de radyonun güzel zamanları… Sonra her nasılsa kulağıma geldi, Ömer Madra bir radyo kuruyormuş diye. Yıl 1995, ofisine gittim, tanıştım ve o gün itibariyle Vertigo ‘bonservis bedeli olmadan’ Açık Radyo’ya transfer oldu. Açık Radyo kurulduğu günden beri de Vertigo yayında."

Zeynep Alpaslan'ın söyleşisinin tamamı burada: 

https://pattikahveyapiyor.substack.com/p/soylesi-hilmi-tezgor

Bir Plaktan İçeri: Modern Müzik Tarihinden 15 'Kişisel' Albüm

ŞARKIDAKİ ŞİİR'den 12 yıl sonra, modern müzik üzerine ikinci kitabım çıktı. 

BiR PLAKTAN İÇERİ, Billie Holiday'dan Ozzy Osbourne'e, Nick Drake'ten Nick Cave'e, 15 otobiyografik albüme 'içeriden' bakmayı amaçlayan yazılardan oluşuyor.

Spotify'da kitabın playlist'i de var:

https://open.spotify.com/playlist/1EYxfz4Ej2I1I4famDqgcE?

Satın almak için:

https://dukkan.sanatkritik.com/home/book/bir-plaktan-iceri

Yazılar:

Billie Holiday / Lady In Satin (1958)
The Doors (1967)
John Lennon / Plastic Ono Band (1970)
Joni Mitchell / Blue (1971)
Nick Drake / Pink Moon (1972)
Bob Marley & The Wailers / Exodus (1977)
Joy Division / Closer (1980)
Diamanda Galás / The Litanies of Satan (1982)
Hellhammer / Satanic Rites-Death Fiend-Triumph of Death (1983)
Marillion / Misplaced Childhood (1985)
Patti Smith / Gone Again (1996)
Gil Scott-Heron / I’m New Here (2010)
Leonard Cohen / You Want It Darker (2016)
Nick Cave & The Bad Seeds / Ghosteen (2019)
Ozzy Osbourne / Patient Number 9 (2022)

Franz Kafka 101 Yaşında

https://birikimdergisi.com/dergiler/birikim/1/sayi-423-temmuz-2024/10173/ceza-somurgesinde-acik-havada-karabasan/12860

Franz Kafka 1915 tarihli bir mektubunda, sonradan dünyanın en ünlü böceğine ‘dönüşecek’ olan Gregor Samsa'nın resmedilmesini istememişti. Hatta ‘uzaktan görülmesini bile’ istememişti, ama yıllar sonra Vladimir Nabokov derslerinden birinde Gregor'u detaylı olarak çizdi. Bir yandan da şöyle konuşuyordu: “Franz Kafka, anadili Almanca olan bir Yahudi ailesinden gelmedir. Çağımız Alman yazarlarından en büyüğüdür. Onun yanında, Rilke gibi şairler ve Thomas Mann gibi yazarlar cüce ya da alçıdan aziz heykelleri gibi kalırlar.”

Kafka dünyaca tanındıktan sonra böcek Gregor çok defa resmedildi. David Z. Mairowitz’in yazdığı Kafka isimli grafik biyografide Robert Crumb’ın resmettiği Gregor, Nabokov’unkini andırıyordu biraz, ama tabii ki daha detaylı ve daha iç karartıcıydı. Aynı kitapta Crumb, Kafka’nın Ceza Sömürgesinde [In der Strafkolonie] isimli uzun öyküsündeki subayın ölüm anını çok etkileyici biçimde çizmişti:

...

devamı Birikim'de:

Defneli Leylalı*

Bir hayat, dört köşelisinden
kesin dönüş, bir ortaoyunundan.
Altın boşluğun yüz çeşidinden
keskin bir dönüş.

Estiğinde rüzgarlar, kokulu, savurgan
toplanırdık masada, yüzümüz içe dönük.

“Çocuklar uyanır,
berrak bir su gibi akardı hayat”
fundalı, defneli, leylalı.

*Bu şiir Haziran 2025'te EKDERGİ'de yayınlanmıştır: 

https://ekdergi.com/defneli-leylali-siir/

Leonard Cohen 90 Yaşında!

Kuklalar
 
Alman kuklaları Yahudileri yaktı
Yahudi kuklalar seçim yapmadı
Kukla akbabalar ölüleri yer
Kukla cesetlerden beslenir
 
Kukla rüzgarlar ve kukla dalgalar
Kukla denizciler mezarlarında
Kukla çiçek, kukla sap
Kukla zaman onları parçalara ayırır
 
Kukla ben ve kukla sen
Kukla Alman
Kukla Yahudi
Kukla başkanlar komuta eder
Ülkeyi yakmak için kukla birlikler
 
Kukla ateş, kukla alevler
Tüm kukla isimlerden beslenir
Kukla severler mutluluk içinde
Tüm bunlara yüzünü çevirir
 
Kukla okuyucu başını sallar
Kukla karısını yatağa götürür
Kukla ben ve kukla sen
Kukla Alman, kukla Yahudi
 
Kukla başkanlar komuta eder
Ülkeyi yakmak için kukla birlikler
Kukla ateş, kukla alevler
Tüm kukla isimlerden beslenir
Kukla gecenin oyunu başlıyor
Kukla günün son perdesi
 
*
 
Sevda Kitabı’ndan
 
"Yaşlılar naziktir
Gençler ateşli.
Aşkın gözü kör belki
Ama arzununki değil."
 
*
 
"Eğer gençsen ve Arthur Rimbaud değilsen
seni dinlemek istemeyiz.
Ve eğer Arthur Rimbaud isen
seni kesinlikle dinlemek istemeyiz."

*

Adolf Eichmann Hakkında Bilinecek Her Şey

GÖZLER: Orta

SAÇ: Orta

KİLO: Orta

BOY: Orta

AYIRICI ÖZELLİKLER: Yok

PARMAK SAYISI: On

AYAK PARMAĞI SAYISI: On

ZEKA: Orta

Ne bekliyordunuz?

Pençeler?

Upuzun, keskin dişler?

Yeşil salya?

Delilik?

Türkçesi: H.T.

 

 

Kafka'nın 100. Ölüm Yıldönümünde:

“Büyükbabam şöyle derdi: Hayat inanılmaz derecede kısa. Şimdi hatırlamaya çalışıyorum da, mesela genç bir insanın -talihsiz tesadüfler bir yana- alışılmış, mutlu geçen bir hayatın böyle bir yolculuk için yetmeyeceğinden korkmaksızın, bir sonraki köye gitme kararını nasıl alabildiğini anlamıyorum.”

(Bir Sonraki Köy)

*

"Çünkü bizler kar içindeki ağaç gövdeleri gibiyiz. Görünüşte öyle dümdüz yatar bu gövdeler ve biraz itsen yuvarlanıp gidecek gibi dururlar. Oysa hayır, bu mümkün değildir çünkü sımsıkı toprağa bağlıdırlar. Ama gel gör ki, bu da sadece görünüşte öyledir."

*

“Of!” dedi Fare. “Dünya da gün geçtikçe daralıyor. İlkin bir genişti ki korktum, ileri koştum, uzakta sağlı sollu duvarlar görünce mutlu oldum; ama bu uzun duvarlar öyle çabuk yaklaştılar ki birbirlerine, en son odadayım işte ve orada, köşede de kapan duruyor; koştukça kısılacağım kapana.”

“Yönünü değiştirmek zorundasın, hepsi bu,” dedi Kedi ve Fare'yi yedi.

(Küçük Hayvan Masalı)

*

“Küçük bir ulusun belleği, büyük bir ulusun belleğinden küçük değildir; dolayısıyla eldeki malzemeyi daha bir titizlikle işler.”

Türkçesi: H.T.